Hieronder staat een overzicht van publicaties en andere onderzoekspresentaties van onderzoekers die werkzaam zijn in Nederland en België op het gebied van afasie en aanverwante stoornissen voor de periode september 2025 tot nu. Daarnaast vind je in deze nieuwsbrief enkele nieuwe kennisproducten en een test, evenals een aantal congresaankondigingen.
De volgende nieuwsbrief Wetenschap verschijnt in de zomer van 2026. Informatie voor deze nieuwsbrief kan worden doorgegeven tot 1 juli 2026 aan Roel Jonkers, r.jonkers@rug.nl.
Publicaties tijdschriftartikelen Nederlandstalig
Nederlandse Vereniging voor Logopedie en Foniatrie (NVLF). (2025). Logopedische richtlijn diagnostiek en behandeling van personen met afasie ten gevolge van een beroerte (Huidige versie). Alii. Beschikbaar via https://web.alii.care
Publicaties tijdschriftartikelen en boeken internationaal
- Armstrong, E., Groenewold, R., Hersh, D., Akers, C., O’Malley, M. P., & Müller, N. (2025). CLINICAL LINGUISTICS: A Focus on Interactions and an Interpersonal Perspective. In The Routledge Handbook of Transdisciplinary Systemic Functional Linguistics (pp. 127-152). Taylor and Francis. https://doi.org/10.4324/9781003291138-10
- Brinkman, R., Cardol, M., Neijenhuis, K., Luinge, M., & Leget, C. (2026). “Leave the Thorn, Enjoy the Rose” Identity Formation of People with Aphasia in the Early Rehabilitation Phase. Journal of Communication Disorders, 106627.
- Ewijk, L. van, Hilari, K., Pais, A., & Volkmer, A. (2025). Communication patient‑reported outcome measures for adults with communication disorders: A systematic review of content validity. International Journal of Language & Communication Disorders, 60, e70050. https://doi.org/10.1111/1460-6984.70050
- Gerritsen, J. K., Ashkan, K., et al. (2026a). A comprehensive framework for glioma surgery by the PIONEER Consortium and RANO resect group, part 1: Intraoperative recommendations for mapping, monitoring, and decision making. The Lancet Oncology, 27(1), e11–e23.
- Gerritsen, J. K., Ashkan, K., et al. (2026b). A comprehensive framework for glioma surgery by the PIONEER Consortium and RANO resect group, part 2: Perioperative recommendations for neurological, language, functional, and quality-of-life assessment. The Lancet Oncology, 27(1), e24–e32.
- Heijmans, L. A., & Rofes, A. (2025). When words fail, the brain can find ways to speak through music. Mapping Ignorance, Cátedra de Cultura Científica, University of the Basque Country, August 25
- Landers, M., Brouwers, B., Weggelaar, A., van Breugel, E., De Baene, W., Meijerink, T., Wilbers, M., Robe, P., van Zandvoort, M., Bos, E., Satoer, D., Vincent, A., Poisson, I., Barberis, M., Mandonnet, E., & Rutten, G.-J. (2025). Monitoring of executive functions during awake glioma surgery: A standardized multicenter protocol. Neurosurgery Practice, 6(3), e000152. https://doi.org/10.1227/neuprac.0000000000000152
- Mirza, I. A., & Rofes, A. (2025). Lexical alignment: the art of speaking in sync and how our brain copes with it. Mapping Ignorance, Cátedra de Cultura Científica, University of the Basque Country, April 21
- Rofes, A., Janssen, N., Rook, J., Vinke, E.d., Saman, R., Esselink, R.A.J., & Duits, A. A. (2025). Animal fluency in people with Parkinson’s disease: item-based performance before and after Deep Brain Stimulation surgery. Journal of Neuropsychology, 00, 1-20. doi:10.1111/jnp.70026
- Soloukey, S., Verhoef, L., Mastik, F., Brown, M., Springeling, G., Generowicz, B. S., Satoer, D. D., Dirven, C. M. F., Smits, M., Hunyadi, B., Koekkoek, S. K. E., Vincent, A. J. P. E., De Zeeuw, C. I., & Kruizinga, P. (2025). Mobile human brain imaging using functional ultrasound. Science Advances, 11(25), eadu9133. https://doi.org/10.1126/sciadv.adu9133 PubMed
- Vogrincic, B., Mooijman, S., Vincent, A., Bulté, B., De Witte, E., Visch-Brink, E., & Satoer, D. (2025). Precision in long-term language evaluation after awake brain tumor surgery. Neuro-Oncology Practice. Advance online publication. https://doi.org/10.1093/nop/npaf090
- Wallace, S. J., Hilari, K., Willmes, K., Meinzer, M., Peñaloza, C., van Ewijk, L., Palmer, R., Zingelman, S., Hula, W. D., & Breitenstein, C. (2025). Comment on Panuccio et al. Quality of Assessment Tools for Aphasia: A Systematic Review. Brain Sci., 15(11), Article 1233. https://doi.org/10.3390/brainsci15111233 [mdpi.com], [openaccess…city.ac.uk]
- Wets, I., Piai, V., Jiskoot, L., van den Berg, E., Janssen, N., Hogeweg, L., Ruiter, M.B. & de Hoop, H. (in press). The use of discourse particles in oral picture description by individuals with primary progressive aphasia. Cortex, 193, 134-143. https://doi.org/10.1016/j.cortex.2025.10.005
- Yue, Z., Barberis, M., Patel, T., Dineley, J., Doedens, W., Stipdonk, L., Zhang, Y., de Witte, E., Loweimi, E., Van hamme, H., Satoer, D., Ruiter, M., Moro Velazquez, L., Cummins, N., & Scharenborg, O. (2025). Challenges and practical guidelines for atypical speech data collection, annotation, usage and sharing: A multi-project perspective. Proceedings of Interspeech 2025, 3943–3947. https://doi.org/10.21437/Interspeech.2025-2774
- De abstracts van de Science of Aphasia conferentie in Kopenhagen (september 2025) zijn beschikbaar via https://sstp.nl/article/view/43029
Tests
- Feiken, J. & Jonkers, R. (2025) DIAS-D – Diagnostik bei Sprechapraxie – deutsche Version. Köln, ProLog Verlag. Duitse bewerking van het DIAS
Kennisproducten
Te verschijnen kennisproducten (alle maart 2026):
– VR-materialen MAP
– Herziene Inventarisatie Communicatie in Alledaagse Situaties (ICAS)
– Leidraad Afasie in de chronische fase: Suggesties voor behandeling op activiteiten- en participatieniveau
Posters en lezingen
- Elkholay, A., Arslan, S. & Jonkers, R. (2025) Lexical Retrieval in Diglossic Aphasia: Naming Accuracy for Cognates and Non-Cognates in Modern Standard Arabic and Egyptian Colloquial Arabic. Poster presented at the 25th Science of Aphasia conference, Copenhagen, 15-18 September 2025.
- Owusu A., Webster, J., Salis. C., Kok, D. de, Tsiwah, F. & Jonkers, R. (2025) Novel aphasia language test in Akan. Poster presented at the 25th Science of Aphasia conference, Copenhagen, 15-18 September 2025
- Reinders, A et al. (2025) Preoperative Language Sample Analysis in Children with Posterior Fossa Tumours: an Analysis of Data from the European study of Cerebellar Mutism Syndrome. Poster presented at the 25th Science of Aphasia conference, Copenhagen, 15-18 September 2025
- Ruiter, M. (2025) Resultaten van het ‘Dynamic assessment of everyday communication using Virtual Reality (DCOM-VR)’-project. Symposium ‘Virtual Reality in taaldiagnostiek en-therapie: De Toekomst!?’, 9 May 2025, Nijmegen, The Netherlands.
- Ruiter, M. (2025) Het gebruik van VR om de functionele communicatie bij mensen met afasie te meten: Resultaten van het Dynamic assessment of everyday communication using Virtual Reality (DCOM-VR)’-project. Afasieconferentie ‘State of the Art 2025’, 3 October 2025, Zeist, The Netherlands.
Proefschriften
– Op 10 oktober promoveerde dr. Carolien de Vries bij de universiteit van Leiden op het proefschrift Unspoken Pain. Its assessment in persons with aphasia. Promotor: prof. Wilco Achterberg
– Op 13 november 2025 is dr. Jonathan Gerona bij de universiteit van Groningen gepromoveerd op het proefschrift: Characterization of Verb Conjugation of Tagalog-dominant Individuals with Fluent and Non-Fluent Aphasia (prof. Roel Jonkers, 1e promotor; dr. Dörte de Kok, co-promotor)
Congresaankondigingen
– Slotsymposium MAP Meedoen met Afasie, 6 maart 2026: https://afasienet.com/nieuws-professionals/symposium-meedoen-met-afasie-van-onderzoek-naar-praktijk-op-6-maart-2026/
– Aphasia Clinics “Globale afasie: geen woorden maar toch veel te zeggen”. 20 maart 2026: https://www.aanmelder.nl/aphasiaclinic2026/wiki/1295893/aphasia-clinic-20maart-2026
– International Aphasia Rehabilitation Conference (IARC), Athene 1-3 juli 2026: https://www.iarc2026.com/en/Events/iarc2026
– Science of Aphasia, Bordeaux 22-25 September 2026: https://soaphasia.com/soa-2026-bordeaux
– Academy of Aphasia, Luik 4-6 Oktober 2026
Safe the Date
– vrijdag 17 april 2026 ALV + VIOs VKL, Amershof Amersfoort